Son dönemde tez yazanların ortak bir cümlesi var:
“Tezim yapay zeka dedektörüne takıldı.”
Bu laf artık nadir değil.
Aksine, çok yaygın.
Çünkü üniversiteler tezleri artık sadece okumuyor.
Aynı zamanda tez yapay zeka dedektörü ile kontrol ediyor.
Başta Turnitin olmak üzere Pangram, GPTZero, ZeroGPT, Copyleaks ve AssistinAI gibi sistemler tezlerde aktif şekilde kullanılıyor.
Özellikle yüksek lisans ve doktora tezlerinde bu kontrol artık standart.
Tezler neden yapay zekâya daha çabuk takılıyor?
Çünkü tez dili zaten riskli.
Tez:
-
Akademik olur
-
Düzgün olur
-
Mantık sırası nettir
Yapay zekâ da tam böyle yazar.
Sorun şurada başlar.
Tez dili ile yapay zekâ dili fazla benzer.
Dedektörler de bunu görünce alarm verir.
Şimdi kısa bir soru sorayım.
Teziniz çok düzenli diye yapay zekâ mı sayılır?
Hayır.
Ama dedektör bazen böyle düşünür.
Tez yapay zeka tespiti nasıl ortaya çıkıyor?
Genelde süreç şöyle ilerler:
-
Tez teslim edilir
-
Danışman ya da jüri metni kontrol eder
-
Yapay zeka dedektörü raporu alınır
Sonuç:
-
“Yüksek AI oranı”
-
“Revizyon gerekli”
-
Bazen “etik sorun” uyarısı
İşte bu yüzden “tezde yapay zeka tespiti” aramaları bu kadar arttı.
Öğrenci şunu söyler:
“Ben yazdım.”
“Kaynaklar bana ait.”
Bu doğru olabilir.
Ama dedektör niyeti ölçmez.
Sadece metin yapısına bakar.
Ben tezlerde neyi düzeltiyorum?
Burayı net anlatayım.
Ben:
-
Tezi silmiyorum
-
Baştan yazmıyorum
-
Akademik dili bozmuyorum
Ne yapıyorum?
-
Yapay zekâya özgü tekrarları temizliyorum
-
Cümle ritmini insan yazısına yaklaştırıyorum
-
Paragrafların “makine düzenini” kırıyorum
Kısaca:
Tezde yapay zeka oranını düşürüyorum.
Bu ne sağlar?
-
Tez yapay zeka dedektörü sonuçları daha dengeli olur
-
Turnitin AI raporu daha az riskli görünür
-
Pangram ve GPTZero gibi araçlarda “AI ağırlığı” düşer
Garanti mi?
Hayır.
Ama risk ciddi şekilde azalır.
Bu da tez sürecinde çok şey demektir.
Bu işlem tezin kalitesini düşürür mü?
Tam tersi.
İnsan gibi yazılmış tez:
-
Daha rahat okunur
-
Danışman için daha ikna edicidir
-
Akademik olarak daha doğal durur
Google mantığı da benzer.
Okunmayan metni sevmez.
Doğal olmayan içeriği geri iter.
Net konuşalım
Yapay zekâ destekli yazım tezlerde artık bir gerçek.
Sorun kullanmak değil.
Sorun nasıl kullanıldığı.
Eğer:
-
Teziniz yapay zeka dedektörüne takıldıysa
-
Turnitin AI raporu yüksek çıktıysa
-
Jüri revizyon istediyse
çözüm var.
📩 Tez metnini gönder.
🔍 Dedektör mantığına göre analiz edeyim.
✍️ Akademik ama insan yazısına uygun hâle getireyim.
Tez yapay zeka dedektörü konusu benim uzmanlık alanım.